​Vlaming fietst meer en verder<img alt="" src="/Kennisbank/PublishingImages/resulaten_afbeelding.png?Width=450" width="450" style="BORDER&#58;0px solid;" /><p>​​​De resultaten van de tweede FietsTelweek bevestigen de tendensen van 2015. Steeds meer Vlamingen springen op de fiets. De FietsTelweek toont aan dat het fietsverkeer in Vlaanderen jaarlijks stijgt met ongeveer 2 tot 6 %. De groei laat zich sterk zien in de kernen van steden en gemeenten en langs de fietssnelwegen. Ook valt op dat de fietsafstanden toenemen. De Vlaming is bereid om langer te fietsen, hoofdzakelijk&#160;langs de gerealiseerde fietssnelwegen en voor verplaatsingen naar het werk.</p><p>Onder impuls van Fietsberaad Vlaanderen verzamelden de Vlaamse overheid, de gemeenten, de provincies en vrijwilligers van de Fietsersbond tussen 19 en 26 september 2016 gegevens om het fietsgedrag van de Vlaming beter te begrijpen. Dit gebeurde aan de hand van twee telmethoden&#58; teldata van fietsers die een bepaalde plek passeerden én fietstrajecten op basis van de FietsTelApp. Universiteit Gent verzamelde alle data en rapporteerde de nieuwe fietsinzichten en –kaarten. De resultaten geven bijkomend inzicht in wat het Onderzoek VerplaatsingsGedrag (OVG) vorige week voorstelde. Zij bekijken het algemeen verplaatsingsgedrag van de Vlamingen en het aandeel van de fiets daarin. De FietsTelweek daarentegen kijkt enkel naar de Vlaming die al fietst. De resultaten spreken elkaar dus niet tegen.</p><p> <strong>Goede infrastructuur leidt tot meer fietsers, zowel tussen de kernen als er buiten.</strong></p><p>Uit de gegevens van de FietsTelweek blijkt dat het merendeel van de fietsverplaatsingen van, naar of binnen een stedelijke of gemeentelijke kern gebeurt. De Vlaming fiets hierbij gemiddeld zo'n 5,75 km. &quot;<em>Deze resultaten pleiten voor een fietsvriendelijk beleid in stads- en dorpskernen&quot;, </em>zegt <strong>Wout Baert </strong>van het kenniscentrum Fietsberaad Vlaanderen<em>. &quot;Het aantal fietsers neemt toe en dat vraagt om meer ruimte. Gemeenten kunnen hierop inspelen door de aanleg van een zone 30, van fiets- en schoolstraten en door aangepaste circulatie- en parkeermaatregelen die het autoverkeer beperken in snelheid of aantal. Die maatregelen zullen bovendien de toename van het aantal fietsers versnellen.&quot;</em></p><p>Fietssnelwegen doen de Vlaming ook effectief verder fietsen. Fietsverplaatsingen langs een fietssnelweg&#160; hebben een gemiddelde lengte van 11,8 km. Dat is behoorlijk lang want de gemiddelde lengte van alle geregistreerde fietsverplaatsingen bedraagt 5,75 km. Ook de gemiddelde snelheid langs fietssnelwegen ligt een stuk hoger (gemiddeld 3 km/u sneller&#58;&#160; 23,8 t.o.v. 20,6 km/u voor trips langs gewone wegen). Deze resultaten weerspiegelen de geregistreerde fietsverplaatsingen van de app gebruikers. <em>&quot;Het geeft wel&#160;aan dat het fietsbeleid meer&#160;rekening zal moeten houden met snelheidsverschillen tussen fietsers,&quot; </em>zo stelt <strong>Wout Baert</strong>.</p><p>Vlaams minister van Mobiliteit <strong>Ben Weyts</strong> is blij met de resultaten&#58; &quot;<em>Vlaanderen is al fietsland in het weekend en kan het ook worden tijdens de werkweek. Het investeringsbudget voor de fiets wordt daarom met een kwart verhoogd&#58; we willen de magische kaap van 100 miljoen euro per jaar ronden. De focus ligt op 80 nieuwe fietssnelwegen en het wegwerken van belangrijke missing links. Zo willen we Vlamingen verleiden om ook langere afstanden te fietsen&quot;. </em> <strong>Mikaël Van Eeckhoudt</strong>, van de Fietsersbond vat het als volgt samen&#58;<em> &quot;Fietssnelwegen bedienen duidelijk een publiek dat gemiddeld langere fietsafstanden aflegt aan een hogere snelheid – de fietspendelaar. Fietssnelwegen laten eindelijk toe om langere woon-werkverplaatsingen per (elektrische) fiets af te leggen. Zij vormen een efficiënt middel om van de auto naar de fiets over te stappen&quot;.</em></p><p> <strong>Fietsfiles</strong></p><p>Het Agentschap Wegen en Verkeer heeft in het kader van de FietsTelweek kruispunttellingen uitgevoerd in Leuven, Gent en Antwerpen om het fenomeen van fietsfiles ter hoogte van kruispunten met verkeerslichten in kaart te brengen. Fietsfiles zijn plaatsen waar fietsers niet binnen eenzelfde groentijd aan de overzijde van het kruispunt geraken.&#160; </p><p>Algemeen kan gesteld worden dat wachttijden duidelijk verband houden met de complexiteit van kruispunten. Fietsvertragingen nemen vooral toe op kruispunten met een duidelijke hoofd- en ondergeschikte richting, zoals de Naamsepoort te Leuven en de Heuvelpoort te Gent. Deze kruispunten hebben een duidelijke hoofdrichting (de stadsring) die een langere groentijd heeft. </p><p>Daarnaast is het belangrijk na te gaan hoeveel fietsers deze vertragingen ondervinden. Idealiter ervaren de drukste fietsrichtingen de kortste wachttijden en variëren deze in functie van de verkeersdrukte gedurende de dag. Veelal wordt de prioritering bepaald in functie van het autoverkeer en stemt dit niet noodzakelijk overeen met het fietsverkeer. <em>&quot;Op kruispunten met aparte fietsinfrastructuur kan je binnen eenzelfde groenfase veel meer fietsers bereiken dan auto's,&quot; </em>aldus <strong>Wout Baert.</strong><em> &quot;Een prioritering voor het fietsverkeer kan dus een positieve invloed hebben op de verkeerscapaciteit van kruispunten.&quot;</em></p><p> <strong>Gemeenten investeren in het verzamelen van fietsdata</strong></p><p>Tijdens de voorbije editie groeide het aantal deelnemende gemeenten van 150 naar 161 en het aantal geregistreerde fietsbewegingen van 1 naar meer dan 2 miljoen fietsers.<em> &quot;Overheden zijn er zich steeds meer bewust van dat het verzamelen van fietsdata belangrijk is om een goed fietsbeleid te voeren&quot;, </em>zegt <strong>Wout Baert</strong><em>. &quot;Dat blijkt uit de vragen die we ontvangen over telmethoden om fietsers te registreren en de grote deelname van gemeenten aan de FietsTelweek.&quot;</em> </p><p> <strong>FietsTelApp genereert globale fietskaart van Vlaanderen</strong></p><p>Met de FietsTelApp werden 26.700 fietstrajecten verzameld, een stijging van 52% ten opzichte van 2015. De app gebruikers fietsten in totaal 152.000 km, dat is bijna 4 keer de wereld rond en meer dan een verdubbeling ten opzichte van 2015, toen we 70.000 km fietskilometers verzamelden.​​</p>
Veilig fietsparkeren aan knooppunten. Fietsberaad doet onderzoek.<img alt="" src="/Kennisbank/Bijlagen/afbeeldingen/bakfiets%20beugel.jpg" style="BORDER&#58;0px solid;" /><p>Steeds meer Vlamingen nemen de fiets voor (een deel van) hun woon-werkverkeer. Daarbij worden ook meer verschillende types fietsen gebruikt, met soms andere afmetingen. Niet alle stallingen zijn daarop voorzien. Daarnaast is er ook meer vraag naar beveiligd parkeren.&#160;Fietsberaad&#160;Vlaanderen&#160;onderzoekt de verschillende stappen in de ontwikkeling van een kwaliteitsvol en diefstalveilig fietsparkeeraanbod aan mobiliteitsknooppunten. In het&#160;onderzoek&#160;onderscheiden we het&#160;basisaanbod&#160;van fietsparkeren en de optionele dienstverlening.​ We mikken met dit onderzoek vooral op knooppunten, zowel aan trein-, tram- als bushaltes,&#160;waar vandaag geen permanente aanwezigheid van bewakingspersoneel is voorzien.&#160;Het&#160;onderzoek wordt uitgevoerd door​&#160;<a href="http&#58;//www.thenewdrive.be/">The&#160;New Drive</a> en <a href="http&#58;//www.mobiel21.be/">Mobiel21</a>. In verschillende kopgroepen brengen we de stakeholders samen,&#160;verkennen we de thematiek en zoeken we naar een gedeelde aanpak. We willen ook tot afspraken komen tussen wegbeheerders, openbaarvervoer-&#160;en parkeeraanbieders en producenten van parkeeroplossingen. Het onderzoek wordt in september 2017 afgerond. Een studiedag rond fietsparkeren is voorzien in december 2017.</p><p>De&#160;vragen die in het onderzoek gesteld worden, vertrekken vanuit de fietser​.&#160;We stellen immers vast dat er ook vanuit de fietsers bijkomende eisen worden gesteld aan de bestaande fietsparkeervoorzieningen, waar verschillende actoren kansen hebben om op in te spelen. Waar begin je mee? Voor welk type fietsen moet er plaats zijn in de fietsenstalling en hoeveel? Hoe kan bewaking en beveiliging van gestalde fietsen, zonder permanente aanwezigheid van personeel, ook op een bedrijfseconomisch gerund worden? Welke eisen worden aan de back-office gesteld? Wat zijn eerder opties voor de lange termijn? Deze opdracht overstijgt dus de werking van de huidige fietspunten, maar keert tegelijk ook terug naar de basisvraag&#58; wat zijn de kenmerken van kwaliteitsvolle parkeervoorzieningen aan mobiliteitsknooppunten en welke logische ontwikkelingsstappen zijn er? Welk aanbod is basis en welke eisen worden daaraan gesteld?&#160;</p><p>Hieronder vindt u alvast een reeks basisdocumenten terug die interessant zijn voor wie nu al aan de slag wil.</p><p><strong>Interessante basisdocumenten</strong></p><ul><li><strong><a href="http&#58;//www.fietsberaad.nl/?repository=Fietsberaadpublicatie+25+Kwaliteitsnormen+fietsparkeervoorzieningen+BTM-haltes">CROW (2013), Kwaliteitsnorm en fietsparkeervoorzieningen BTM-haltes, Fietsberaadpublicatie 25​</a><br></strong>Deze NL-publicatie definieert kwaliteitsnormen voor fietsparkeervoorzieningen bij bus, tram- en metrohalte</li><li><strong><a href="http&#58;//www.fietsberaad.nl/index.cfm?section=kennisbank&amp;lang=nl&amp;kennisbankPage=OV-natransport+en+ParkBike&amp;mode=detail&amp;repository=P+en+Fiets+Snel+en+slim+in+de+stad">CROW-KpVV (2016),&#160; P+Fiets - Snel en slim in de stad</a><br></strong>De publicatie gaat in op de randvoorwaarden die van belang zijn om tot een succesvolle P+R-voorziening te komen. Er zijn drie kenmerken van invloed op de vraag voor welke gemeente en voor welke bestemming binnen de gemeente P+Fiets kansrijk is.​</li><li><strong><a href="https&#58;//www.crow.nl/vakgebieden/verkeer-en-vervoer/bibliotheek/kennisdocumenten/buitenmodelfietsen-in-stationsstallingen">CROW-fietsberaad (2016), buitenmodelfietsen in stationsstallingen, verkenning en oplossingen, Fietsberaadpublicatie 29</a></strong>.<br>Signalen over problemen met afwijkende fietsen in stationsstallingen waren voor NS en ProRail aanleiding om samen met CROW-Fietsberaad een onderzoek te starten naar de zogenaamde 'buitenmodelfietsen'. Het is de eerste stap in de ontwikkeling van nieuwe beheerstrategieën. De publicatie bestaat globaal uit twee delen. In het eerste deel staat een&#160;analyse van&#160;de feiten en cijfers. In het tweede deel worden oplossingsrichtingen geschetst.</li><li><strong><a href="http&#58;//www.bruxellesmobilite.irisnet.be/static/attachments/partners/na/248/VM%207%20-fietsvoorzieningen-web_.pdf">Fietserbond en Gracq (2013) Fietsparkeervoorzieningen. Aanbevelingen voor het fietsenstallingsbeleid. Fietsvademecum Brussel Hoofdstedelijk Gewest.</a><br></strong>Het fietsvademecum van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest biedt&#160; technische ondersteuning voor de verbetering van fietsvoorzieningen.&#160; Het vademecum moet ontwerpers, architecten, besturen én burgers helpen bij de inrichting van een optimale fietsenstalling, zowel in de openbare ruimte, binnenshuis en in semi-publieke plaatsen, zowel voor grote stallingen als kleine.<br></li><li><strong></strong><a href="http&#58;//www.fietsberaad.nl/?lang=nl&amp;repository=Fietsparkeren+bij+stations"><strong>Geerdink m., Schooleman, R. ea, (2010), Fietsparkeren bij stations, oplossingsrichtingen voor een systeemsprong, Bureau Berenschot.</strong></a><br>NS, ProRail en Stedenbaan hebben samen met het ministerie van Verkeer en Waterstaat(VenW) in 2010 aan studbureau Berenschot gevraagd de problemen omtrent het fietsparkeren bij stations vanuit diverse invalshoeken te onderzoeken en te komen met vernieuwende oplossingsrichtingen, op financieel-organisatorisch vlak. De analyse in dit rapport en de oplossingsrichtingen die geschetst worden, zijn uitdrukkelijk bedoeld als input voor het gesprek met actoren die dagelijks met de problematiek geconfronteerd worden.<br></li><li><strong><a href="http&#58;//www.fietsberaad.nl/?repository=Menukaart+Fietsenstallingen+bij+stations">Prorail (2013), Fietsenstallingen bij stations, Menu, Ruimte voor de Fiets, versie 0.1</a><br></strong>Met deze menukaart geeft ProRail een overzicht van de diverse oplossingen die de afgelopen jaren zijn ontstaan voor het fietsparkeren bij stations in Nederland en de concrete toepasbaarheid ervan binnen de gemeenten. Op de website van fietsberaad is recent&#160; een geactualiseerde kostentabel opgenomen<br></li><li><strong><a href="http&#58;//www.fietsberaad.nl/index.cfm?lang=nl&amp;repository=Ontwerpvoorschrift+bouw+en+ombouw+fietsenstallingen+bij+stations" target="_blank">Prorail (2013), Ontwerpvoorschrift bouw en ombouw fietsenstallingen bij stations</a><br></strong>De focus van dit&#160;Ontwerpvoorschrift ligt op een functionele omschrijving van de eisen en wensen ten&#160;aanzien van​&#160;fietsenstallingen bij stations. Doel is om enerzijds ontwerpers meer ruimte te geven voor creatieve, locatie specifieke oplossingen en anderzijds een herkenbaar beeld naar de gebruikers te bewaren.<br></li><li><strong><a href="http&#58;//www.raildeliverygroup.com/files/Publications/2016-04_cycle_rail_toolkit_2.pdf" target="_blank">Rail Delivery group (2016), Cycle-rail toolkit 2​</a><br></strong>Zeer uitgebreide toolkit voor alles wat te maken heeft met combinatie fiets-trein vertrekkende van de behoeften van de klant&#58; van inrichting van de stallingen, fietsparkeer- en beheerssytemen, fietsdienstverlening, communicatie, handhaving, partnerships, monitoring etc.<br></li><li><strong><a href="http&#58;//www.mobielvlaanderen.be/pdf/vademecum/hfdst4.pdf" target="_blank">Vademecum fietsvoorzieningen, hoofdstuk 4</a></strong><strong>&#160;</strong><br></li><li><strong></strong><a href="http&#58;//www.toegankelijkejeugdlokalen.be/sites/default/files/stallingswijzer.pdf" target="_blank"><strong>Vast Secretariaat voor preventiebeleid&#160; (2001), De Stallingswijzer</strong><br></a></li></ul><p><br></p><br>
FietsTelweek 2016<img alt="" src="/Kennisbank/PublishingImages/logo-RGB-JPG.jpg" style="BORDER&#58;0px solid;" /><p>​Van <strong>19 tot 26 september organiseren Fietsersbond en Fietsberaad Vlaanderen een tweede editie van de</strong><a href="http&#58;//fietstelweek.be/" target="_blank"> <strong>FietsTelweek</strong></a>, die kadert in de <a href="http&#58;//www.weekvandemobiliteit.be/" target="_blank">Week van de Mobiliteit</a>. Samen met de gemeenten, de provincies, de Vlaamse overheid en fietsers uit heel Vlaanderen verzamelen we een week lang zoveel mogelijk fietsgegevens; via de gratis FietsTelApp die fietsroutes in kaart brengt, via vaste en mobiele telpunten en aan de hand van manueel verzamelde gegevens.<br>Met deze tweede editie willen we meer inzicht krijgen in het fietsgedrag van de Vlaming. Door de FietsTelweek te herhalen proberen we niet alleen meer te weten te komen over de Vlaamse fietsers maar ook over de evoluties in het fietsverkeer.</p><p>Al ruim <a href="http&#58;//fietstelweek.be/overheden" target="_blank"><strong>150 gemeenten registreerden </strong></a>zich deze zomer voor de FietsTelweek (kaartje onderaan de pagina). <strong>Bevestig ook uw deelname via </strong><a href="https&#58;//s.chkmkt.com/?e=62640&amp;h=651C162E77FFDF1&amp;l=nl" target="_blank"><strong>deze enquête</strong></a>. Inschrijven kan nog tot 19 september. </p><p>De <strong>handleiding</strong> in bijlage legt uit hoe jouw gemeente de fietsers kan tellen tijdens de FietsTelweek. Het <strong>telformulier</strong> in bijlage kan je gebruiken voor de manuele tellingen.</p><p>Elke gemeente die mee telt maakt bovendien kans op een pakket van 8 <a href="http&#58;//www.fietsparkeren.net/" target="_blank"><strong>VelowUp</strong></a>&#160;ter waarde van €1352 van <a href="http&#58;//www.b2bike.be/" target="_blank"><strong>B2Bike</strong>. </a>Met de VelowUp hangt u zonder krachtinspanning een fiets verticaal op aan het voorwiel, dankzij een slim mechanisme met een gasveer. Zo wint u 40% vloeroppervlak, en wordt een overvolle fietsenstalling terug comfortabel. </p><p><strong>Fietsers kunnen ook zelf meewerken aan de FietsTelweek </strong>door hun eigen fietsgedrag te registreren met hun smartphone. De gratis <strong>FietsTelApp</strong> is beschikbaar in de <a href="https&#58;//itunes.apple.com/be/app/fietstelapp/id1001929032?l=nl&amp;mt=8" target="_blank">App Store </a>en <a href="https&#58;//play.google.com/store/apps/details?id=com.sentiance.fietstelweek&amp;hl=en" target="_blank">Google Play</a>. Net als <a href="/Projecten/Paginas/Resultaten-FietsTelweek-2015.aspx" target="_blank">vorig jaar </a>levert al deze data een schat aan informatie op voor iedereen die meewerkt aan een beter fietsbeleid. Bovendien vallen er schitterende prijzen te winnen van <a href="http&#58;//www.oxfordbikes.be/"><strong>Oxford, </strong></a><strong><a href="http&#58;//www.smartmat.be/nl/" target="_blank">Smartmat</a> </strong>en<strong> </strong><strong><a href="http&#58;//www.ibike.be/" target="_blank">iBike</a></strong>. </p><p><strong></strong><a href="https&#58;//youtu.be/u5k6padY3Ms" target="_blank">Minister-president Geert Bourgeois en Radio 2-presentatrice Christel Van Dyck promoten de FietsTelweek</a>. Samen willen we weten waar Vlamingen fietsen en wat we kunnen doen om nog meer mensen op de fiets te krijgen.</p><div class="ms-rtestate-read ms-rte-embedcode ms-rte-embedil ms-rtestate-notify"><iframe width="560" height="315" src="https&#58;//www.youtube.com/embed/u5k6padY3Ms" frameborder="0"></iframe>&#160;</div>
Resultaten FietsTelweek 2015<img alt="" src="/Kennisbank/PublishingImages/Resultaten%20FTW%202015_317px.png" style="BORDER&#58;0px solid;" /><p style="text-align&#58;justify;">​Almaar meer Vlamingen springen op de fiets, zowel in hun vrije tijd als voor woon-werkverkeer. Toch weten we heel weinig over de Vlaamse fietser. Nooit eerder dan tijdens de eerste FietsTelweek werd het fietsgebruik en -gedrag van de Vlaming grondig in kaart gebracht, laat staan gedigitaliseerd. In 2015 liep de FietsTelweek van16 tot 22 september, een week lang werd toen elke fietser én fietskilometer in Vlaanderen geteld.</p><p style="text-align&#58;justify;"><em><strong>Fietstellingen met telpunten</strong></em></p><p style="text-align&#58;justify;">Het Agentschap Wegen en Verkeer, de vijf Vlaamse provincies en 150 Vlaamse steden en gemeenten engageerden zich om tijdens de FietsTelweek op 420 locaties fietstellingen te organiseren. Dit gebeurde zowel aan de hand van automatische methoden (telslangen, telcamera’s) als door manuele tellingen. Deze tellingen geven inzicht in het fietsgedrag (aantal, tijdstip, …) op bepaalde locaties. In de loop van de fietstelweek werden in totaal zo’n 1.000.000 fietsers geteld. Uit de verwerking van de resultaten blijkt dat overheden meer inspanningen moeten doen om hun data te standaardiseren. Slechts 55% van de aangeleverde data konden worden verwerkt. Data werden niet aangeleverd in het juiste formaat, er waren telresultaten zonder of met onvolledige vermelding van de tellocatie. Hierdoor kon de verwerking niet automatisch gebeuren en waren sommige gegevens onbruikbaar. Een uniforme aanpak is noodzakelijk voor het verzamelen en aanleveren van data bij grootschalige telcampagnes. Fietsberaad Vlaanderen wil met alle overheden afspraken maken over de modelbestekken die voorwaarden vastleggen om dataverzameling te organiseren. Daarbij hoort ook de opmaak van een ruim gedragen standaard template voor dataverzameling.</p><p style="text-align&#58;justify;"><em><strong>Fietstellingen met de FietsTelApp</strong></em></p><p style="text-align&#58;justify;">Met deze gratis app konden fietsers hun eigen fietsgedrag registreren, een Europese primeur! Voor de individuele fietser leverde dit informatie op over het aantal fietskilometers en bijvoorbeeld het verplaatsingsmotief van de fietsverplaatsingen, maar ook over de afgeleide impact op mobiliteit, gezondheid en klimaat. Door deze gegevens over alle fietsers te aggregeren ontstaat een globale ‘fietskaart’ over bv. het aantal fietsers, de gemiddelde snelheid of de herkomst en bestemmingsverdeling op bepaalde routes.</p><p style="text-align&#58;justify;">Ongeveer 5.000 app-gebruikers deden in totaal 17.500 fietsverplaatsingen en fietsten samen ruim 70.000 fietskilometers. De gemeten gemiddelde triplengte bedraagt 5,4 km wat vrij goed aansluit bij bijvoorbeeld het Onderzoek Verplaatsingsgedrag dat voor fietsverplaatsingen een gemiddelde verplaatsingsafstand van 5,2 km rapporteert. Verder blijkt 40% van de trips van, naar of binnen de kernen van steden en gemeenten te vallen en 60% buiten de kernen. Deze kernen werden artificieel bepaald door middel van vaste perimeters (stralen 500m, 1km, 1,5km, …) rond het centrum van steden en gemeenten ter bevordering van de dataverwerking. Het zijn dus geen grenzen bebouwde kommen. Uit de geregistreerde verplaatsingen blijkt eveneens dat 12% van de trips van en naar het station zijn waarbij de gemiddelde fietser 4 km aflegt met uitschieters tot 40 km.</p><p style="text-align&#58;justify;">Onderstaande grafiek toont het totaal aantal fietskilometers van de app gebruikers tijdens de FietsTelweek. Vooraan de grafiek is woensdag, de eerste dag van de FietsTelweek en zo verder tot achteraan dinsdag, de laatste dag van de FietsTelweek. De weekdagen, in de blauwe kleur met inbegrip van de ochtend- en avondspits springen er duidelijk uit ten opzichte van de weekenddagen in het oranje. Ook woensdag heeft een kleine piek rond de middag, dat wellicht te verklaren valt door de schoolverplaatsingen. </p><p style="text-align&#58;justify;"><img alt="Grafiek FTW 2015.png" src="/Projecten/PublishingImages/Paginas/Resultaten-FietsTelweek-2015/Grafiek%20FTW%202015.png" style="margin&#58;5px;" />&#160;</p><div style="text-align&#58;justify;"><em><strong>Dataplatform Fiets</strong></em></div><div style="text-align&#58;justify;">Al de verzamelde data is consulteerbaar via een open dataplatform over fietsgebruik, <span style="color&#58;#1f497d;font-family&#58;&quot;calibri&quot;,sans-serif;font-size&#58;11pt;"><a href="http&#58;//www.dataplatformfiets.be/" target="_blank"><span style="color&#58;#1f497d;text-decoration&#58;none;"><span style="text-decoration&#58;underline;">http&#58;//www.dataplatformfiets.be/</span></span></a> </span>. Hierop zijn de fietsintensiteiten in kleur op de wegen te zien (data afkomstig van de FietsTelApp) en kan de informatie van de telpunten bevraagd worden, zoals de voorstelling van het weekverloop en het dagverloop. Fietsberaad Vlaanderen en Fietsberaad Nederland hebben samen het initiatief genomen om dit open dataplatform Fiets te ontwikkelen, in samenwerking met UGent en NHTV-hogeschool in Breda. Op dit platform worden alle fietsdata verzameld en eenvoudig ontsloten voor alle betrokkenen in het fietsbeleid. Inzicht over aantallen, veel gebruikte of te mijden trajecten, snelheden, herkomst en bestemming van fietsers kunnen helpen om fietsers beter te begrijpen en het fietsbeleid verder te verfijnen. Op deze Béta-versie van het open dataplatform Fiets kunnen de verwerkte fietsdata van de FietsTelweek geconsulteerd worden&#58; alle verwerkte data van de app en de data afkomstig van de telpunten.</div>
Fietsberaad onderzoekt voorrangssituatie fietsers<img alt="" src="/Kennisbank/PublishingImages/voorrang.JPG?RenditionID=3" style="BORDER&#58;0px solid;" /><p>​Fietsberaad Vlaanderen startte begin 2016 een onderzoek op naar de voorrangssituatie op kruisingen van fietswegen en lokale wagen. Op basis van praktijksituaties onderzoekt Fietsberaad Vlaanderen en waar en volgens welke inrichtingsprincipes de fietser voorrang kan krijgen in een verkeersveilige omgeving. </p><p>Binnen het onderzoek zijn een aantal representatieve cases (stedelijke en landelijke context, geografisch verspreid over Vlaanderen) geselecteerd, die vervolgens worden onderzocht en gemonitord. </p><p>Het uitgangspunt bij dit onderzoek zijn fietssnelwegen in de voorrang bij kruising van lokale wegen met voldoende aandacht voor het routegevoel van een fietstraject. Hierbij is het aangewezen dat het onderzoek gebeurt op een eenvormige wijze en dat minstens volgende elementen onderzocht worden&#58;</p><ul><li>Verkeersveiligheid</li><li>Ruimtelijke inrichting</li><li>Voorrangsregeling (huidige)</li><li>Signalisatie en verkeersborden</li><li>Zichtbaarheid</li><li>Verlichting</li><li>Snelheidsregime van de kruisende wegen</li></ul><p>De cases werden samen met de betrokken steden en gemeenten én de provincies geselecteerd. Het gaat onder meer om locaties op de fiets-o-strade Antwerpen-Mechelen, de Leirekensroute en het Guldensporenpad. </p><p>Het onderzoek bouwt ook verder op vaststellingen uit de praktijk. Op plaatsen waar de fietser geen voorrang heeft constateert men uit steekproeven (b.v. tellingen op de fietssnelweg te Mortsel, Fietsersbond Mortsel) dat het gemotoriseerd verkeer toch voorrang verleent aan de fietsers ongeacht de voorrangsregels. Dit betekent dat de inrichting niet 100% aansluit bij de realiteit.</p><p>De kennis en goede praktijken die uit de proeflocaties opgebouwd worden, zullen beschikbaar gesteld worden in de kennisbank van Fietsberaad Vlaanderen. Allicht in de loop van het najaar van 2016. Uiteindelijk wensen we met dit onderzoek de leesbaarheid van de fietssnelwegen en de voorrangssituatie ter hoogte van de kruisingen te verbeteren opdat finaal de veiligheid en het fietsgebruik verhoogt.</p><p><strong><em>Achtergrondinfo</em></strong></p><p>Binnen de hiërarchie van de fietsroutenetwerken vormen de fietssnelwegen de hoofdwegen, ze zijn de ruggengraat van ons (bovenlokaal) fietsnetwerk. Ze verbinden belangrijke attractiepolen (woon, - school en werkkernen én openbaar vervoerknooppunten) die op fietsbare afstand van elkaar gelegen zijn en bieden zodoende een goed alternatief voor de auto.</p><p>Momenteel bestaat er geen echte definitie van een fietssnelweg. Het Vademecum fietsvoorzieningen spreekt over volgende verwachtingen gekoppeld aan een fietssnelweg&#58; vlotte doorstroming, aparte bedding, rechtlijnigheid, uniforme inrichting en maximale afwezigheid van gelijkgrondse kruispunten of met andere woorden zo weinig mogelijk stops. De regionale fietssnelwegen vormen bijgevolg de fietsinfrastructuur bij uitstek om de voorrangssituaties van fietsers te onderzoeken.</p><p>Ondertussen zijn er vele kilometers fietssnelwegen aangelegd in de 5 Vlaamse provincies, die een intensief gebruik kennen. Het succes van de fietssnelwegen heeft ertoe geleid dat de kwaliteit, het fietscomfort of m.a.w. de inrichtingsprincipes extra onder de loop worden genomen. In Vlaanderen wordt tot nog toe bij de aanleg meestal geopteerd om de fietssnelweg geen voorrang te geven bij de gelijkgrondse kruising met lokale wegen uit het oogpunt van de verkeersveiligheid. Tot nu toe heeft Vlaanderen geen traditie wat betreft de aanleg van fietsinfrastructuur in voorrang tov het gemotoriseerd verkeer. In Nederland, waar men sinds 2006 massaal heeft ingezet op de aanleg van snelle fietsroutes als middel om de files te bestrijden, gaan verkeersveiligheid en voorrang verlenen aan de fietser wel hand in hand. Maar ook de recente aanleg van het ringfietspad te Antwerpen toont aan dat de combinatie verkeersveiligheid en doorstroming fietsers werkt.&#160; </p>
Quick Scan Fietsbeleid<img alt="" src="/Kennisbank/PublishingImages/Quick%20scan.jpg" style="BORDER&#58;0px solid;" /><p>​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​Fietsberaad Vlaanderen heeft tezamen met het VSV, Traject, Mint en Timenco een&#160;QUICK SCAN of zelf-analyse vragenlijst opgemaakt om gemeenten op een laagdrempelige manier zicht te geven op hun fietsbleid.<br>Deze vragenlijst wordt ook gebruikt voor de coaching lokaal fietsbeleid van de Vlaamse Stichting Verkeerskunde (VSV)&#160;i.s.m. Fietsberaad. Elke stad of gemeente kan het excelbestand in bijlage downloaden&#160;om de vragenlijst zo goed mogelijk in te vullen. De vragenlijst is onderverdeeld in dezelfde&#160;6 thema's als de kennisbank van Fietsberaad&#58;</p><p>- beleid, monitoring en organisatie</p><p>- veilige fietsnetwerken</p><p>- ontwerp en infrastructuur</p><p>- fietsparkeren</p><p>- fietscultuur en campagnes</p><p>- diensten en services</p><p>Voor elk van de 6 thema's worden een aantal items bevraagd. Daarnaast vragen we u om zelf een score (van 1 tot 4 (=max) ) te geven voor elk item.&#160;De beoordeling van uw gemiddelde scores wordt na invullen van de vragenlijst en scores gevisualiseerd in het tabblad 'Synthese'. Met deze vragenlijst krijgt de gemeente een zicht op de startpositie van het gemeentelijk fietsbeleid. </p><p>De kennisbank van Fietsberaad en het <a href="/nieuws/Paginas/Handboek-Sterk-Fietsbeleid.aspx" target="_blank">Handboek Sterk Fietsbeleid </a>kunnen aansluitend inspiratie bieden om verder te werken aan uw fietsbeleid. </p>
FIETSTELWEEK 2015: telt ook uw gemeente mee?<img alt="" src="/Kennisbank/PublishingImages/FTW_logo_RGB-JPG_3.jpg" style="BORDER&#58;0px solid;" /><p>​​​​​​​&#160;</p><p>Tijdens de Week van de Mobiliteit van 16 tot 22 september vindt de allereerste <a href="http&#58;//www.fietstelweek.be/"><span lang="NL" style="text-decoration&#58;underline;">FietsTelweek</span></a> plaats. Een week lang telt elke fietser én fietskilometer in Vlaanderen. Nog nooit is het fietsgebruik en -gedrag van de Vlaming grondig in kaart gebracht, laat staan gedigitaliseerd. Fietsberaad Vlaanderen neemt daarom samen met de Vlaamse overheid en haar partners het initiatief om daar verandering in te brengen. Een week lang verzamelen we zoveel mogelijk fietsgegevens via een gratis app waarmee fietsers hun eigen routes tracken, met vaste fietstelpunten of telslangen op de fietspaden en aan de hand van manuele tellingen. </p><p><strong>Een geslaagde editie van deze eerste FietsTelweek rekent op de steun van de steden en gemeenten</strong>. Om een gebiedsdekkend beeld van Vlaanderen te krijgen willen we samen zoveel mogelijk telpunten plaatsen. Het Agentschap Wegen en Verkeer, de vijf Vlaamse provincies en verschillende Vlaamse steden en gemeenten, waaronder mogelijk dat van u, engageerden zich al om mee te tellen. </p><p>De <strong>handleiding in bijlage&#160;</strong>legt uit hoe uw stad of gemeente kan meewerken aan de Fietstelweek om zo het Vlaamse fietsgedrag in kaart te brengen.&#160;</p><p>Gelieve ons vóór 10 augustus te melden op <a href="mailto&#58;info@fietstelweek.be">info@fietstelweek.be</a> of en hoe uw gemeente meetelt tijdens de FietsTelweek via het<strong> deelnemersformulier in bijlage.</strong></p><p><strong></strong>Ter info&#58; De app waarvan sprake is te downloaden vanaf 20/8.&#160;</p><p><strong><a href="http&#58;//www.fietstelweek.be/">www.Fietstelweek.be</a></strong></p><p><strong></strong>&#160;</p>
Vervoersarmoede in de Westhoek<img alt="" src="/Kennisbank/PublishingImages/150721veurne_koksijde05.jpg" style="BORDER&#58;0px solid;" /><p>​​​​Ism Service Design Vlaanderen, De Lijn en het Westhoekoverleg</p><p>De Westhoek kent enkele structurele problemen die een goede dienstverlening van het openbaar vervoer onmogelijk maken. De regio wordt bijvoorbeeld gekenmerkt door een sterk verspreide bebouwing en naast enkele kleinere steden treffen we in hoofdzaak diverse kleine kernen of dorpen aan. De inwoners zijn vandaag sterk afhankelijk van eigen gemotoriseerd vervoer. </p><p>De regio kampt met vervoersarmoede, een probleem dat gedeeld wordt met andere buitengebieden. Het verplaatsen in de Westhoek is sterk afhankelijk van het gebruik van een duur en weinig milieuvriendelijk privaat vervoersmiddel. Maar tal van gezinnen beschikken niet over een eigen wagen. Het betreft in hoofdzaak gezinnen woonachtig in de kernen van steden en (deel)gemeentes.</p><p>Het invoeren van 'basismobiliteit' moest een halt toe roepen aan dit probleem, maar in de Westhoek, die gekenmerkt wordt door een sterk verspreide bevolking, vallen vele gebieden buiten de decretale normen. In deze dorpen is er bovendien vaak een sterke vergrijzing. Dit brengt met zich mee dat een groot deel van de bevolking als minder-mobiel kan beschouwd worden. Nu is het busaanbod is voornamelijk afgestemd op de schoolgaande jeugd en de eerder beperkte aanwezigheid van belbussen kan de vervoersarmoede onvoldoende oplossen.</p><p>Fietsberaad Vlaanderen heeft daarom samen met Service Design Vlaanderen, De Lijn en het Westhoekoverleg opdracht gegeven om een coherente, systemische visie op een duurzame en toegankelijke mobiliteit voor de Westhoek te formuleren. Doel is om kansen te identificeren, ook voor de fiets, die een antwoord kunnen op de vervoersarmoede en de noden van de bewoners van de Westhoek. </p><p>Met het onderzoek willen we ook volop inzetten op positieve evoluties&#58; </p><p>1) Uit onderzoek blijkt dat de West-Vlaming meer geneigd is om zijn fiets te gebruiken dan de gemiddelde Vlaming. Daarom loont het wellicht de moeite om nog meer in te zetten op de fiets.</p><p>2) Het aanvullend vervoer met vrijwilligers biedt een antwoord op de vraag naar flexibel vervoer in landelijk gebied én in het bijzonder voor de meest kwetsbare groepen. Er zijn diverse verschillende vormen van vrijwilligersvervoer in de regio, zoals mindermobielencentrales, erkende diensten aangepast vervoer, vervoer- en oppasdiensten, diensten ondersteund door OCMW. </p><p>Er moet dus geïnvesteerd worden in alternatieve verplaatsingsmodi. Ook de Vlaamse regering trekt in haar regeerakkoord die kaart en wil meer belbussen, deeltaxi's/regiotaxi's, buurtbussen, deelfietsen, deelauto's … Ook in de Mobiliteitsvisie van het Westhoekoverleg spelen sommige van deze mobiliteitsalternatieven een belangrijke rol. De ondersteuning en erkenning van deze vormen van vervoer is hoe dan ook noodzakelijk voor de regio. Doelgroepen moeten ook aangespoord worden om deze nieuwe mobiliteitsvormen te (blijven) gebruiken. En dat vergt een sterke mentaliteitswijziging . </p><p>&quot;Mobiliteit&quot; is in deze opdracht dus niet alleen een technisch gegeven, maar ook een basisrecht dat iedereen in staat moet stellen om volwaardig deel te nemen aan het maatschappelijke leven. Wanneer mensen dat recht niet (volledig) kunnen uitoefenen, spreken we van 'vervoersarmoede'. Als eindresultaat van de opdracht verwachten we een afdoend antwoord −toegankelijk en visueel voorgesteld− op bovenstaande vraag verwacht. Het antwoord moet 'realistisch' zijn, d.w.z. aanvaardbaar, bruikbaar en toepasbaar. </p><p>Daarbij moet niet het gehele openbaar vervoer in vraag gesteld worden. Integendeel, in grote lijnen wordt het bestaande openbaar vervoeraanbod als een gegeven beschouwd, hoewel er natuurlijk wel ruimte is om aanpassingen voor te stellen. Het is de bedoeling dat het project vooral focust op de mobiliteitsvraag die niet door de lijnverbindingen uit het openbaar vervoernetwerk kunnen beantwoord worden en aangeeft wat daarnaast mogelijk is en hoe een sterk mobiliteitsnetwerk ook realistisch is in een erg landelijke regio. </p><p>We durven aannemen dat de fiets daarin een rol zal spelen...</p><p><strong>Het project ‘Service Design in de Westhoek’ liep van januari tot december 2015. Het eindrapport werd in januari 2016 afgewerkt. De lessen die we geleerd hebben, willen we nu zoveel mogelijk delen met de lokale besturen, want vervoersarmoede is een actueel probleem. Publieke middelen (en dus openbaar vervoer) komen onder almaar grotere druk te staan, terwijl het belang en de vraag naar duurzame en alternatieve vormen van mobiliteit almaar stijgt. Daarom moet er gestreefd worden naar een coherente visie op duurzame mobiliteit, waarin het aanbod van openbaar vervoer slechts één aspect is en het belang van de fiets steeds toeneemt. Het persbericht met een samenvatting van de resultaten kan u <a href="http&#58;//www.westhoekonderweg.be/nieuws/" target="_blank">hier</a> terugvinden.</strong></p>
Wat is kwaliteitsvol fietsbeleid?<img alt="" src="/Kennisbank/PublishingImages/zwolle-fietsen2.jpg" style="BORDER&#58;0px solid;" /><p>Wat is goed fietsbeleid? Wat stimuleert het fietsen? Waar is goede fietsinfrastructuur een noodzaak maar waar kan het ook zonder? Wat is er nodig om meer mensen op de fiets te krijgen? Hoe stimuleren we werknemers of klanten om de fiets te nemen? Wat kan een gemeente samen doen met werkgevers en handelaars? Hoe geven we mensen die de fiets willen gebruiken, een positieve ervaring mee? Waarin onderscheiden goede fietsgemeenten- en steden zich van andere? </p><p>De vraag is makkelijker gesteld dan beantwoord, en steeds meer is er nood aan een goed antwoord daarop. Naarmate de fiets meer positie (en ook plaats) inneemt als mobiliteitsoplossing, is het ook belangrijk dat hij de plaats krijgt die hij verdient. Dat is vaak een fietspad, maar lang niet altijd of noodzakelijk. Soms komt het er ook op aan de plaats van andere vervoerswijzen te limiteren of beperken, zodat de fiets meer ruimte krijgt. </p><p>Met het opstellen van een visienota &quot;Wat is een kwaliteitsvol fietsbeleid?&quot; wil Fietsberaad Vlaanderen een kader scheppen voor lokale besturen die sterk willen inzetten op de verdere ontwikkeling van hun fietsbeleid. Het gesprek daarover wordt onder andere gevoerd binnen de jury van &quot;Fietsstad/Fietsgemeenten 2015&quot; van de VSV, maar is ook een vraag die op andere fora gesteld wordt (MoRa, commissie personenvervoer, etc.). Ook gemeenten stellen zich de vraag wat de basis van hun fietsbeleid moet zijn en hoe ze dit ook in andere beleidsdomeinen moeten integreren. </p><p>Fietsberaad Vlaanderen wil, in samenwerking met haar partners, de nota &quot;Wat is kwaliteitsvol fietsbeleid?&quot; voorbereiden.&#160;De nota </p><ul><li>geeft aan waarom fietsbeleid niet alleen mobiliteitsbeleid is;</li><li>geeft aan welke plaats de fiets verdient in het mobiliteitsbeleid;</li><li>geeft aan welke stappen er zijn in de ontwikkeling van een fietsbeleid en wat een groeimodel is (m.a.w. wat doe je best eerst, wat doe je beter later);</li><li>ontwikkelt een visie op de noodzakelijke wisselwerking is tussen infrastructuur, verkeersreglementering, handhaving en campagnes;</li><li>ontwikkelt een visie op ondersteuning van gewenst beleid dat bevorderend is voor het fietsen (criteria voor financiering);</li><li>…</li></ul><p>De lokale overheid is als regie-voerende partij in het lokale mobiliteitsbeleid natuurlijk het meest evidente aanspreekpunt, maar lang niet diegene die over een monopolie beschikt rond het ontwikkelen van een lokaal fietsbeleid. Steeds meer burgerinitiatieven positioneren zich binnen de ontwikkeling van een lokaal fietsbeleid, naast meer traditionele actoren zoals mobiliteitsorganisaties, wegbeheerders en openbaarvervoermaatschapijen. Fietsberaad Vlaanderen wil in de nota ook inspelen op deze nieuwe context, omdat net daar veel mogelijkheden liggen voor draagvlakontwikkeling in functie van een kwaliteitsvol fietsbeleid.</p>